Senat Rzeczypospolitej Polskiej ustanowił jednym z Patronów Roku 2026 – Andrzeja Wajdę – wybitnego reżysera filmowego, współtwórcę polskiej szkoły filmowej, artystę, który poprzez swoje dzieła kształtował świadomość historyczną i społeczną kilku pokoleń Polaków. Jego twórczość, obejmująca m.in. filmy poświęcone najtrudniejszym momentom w historii XX w., na trwałe wpisała się w dorobek kultury narodowej i światowej kinematografii.
Imię Andrzeja Wajdy nosi w wojewodzie opolskim Publiczna Szkoła Podstawowa w Rudnikach, która od lat z dumą pielęgnuje pamięć o swoim patronie, przybliżając uczniom jego dorobek artystyczny oraz wartości, jakimi kierował się w życiu.
Jednym z działań Pracowni Badań nad Podręcznikami Historii w Instytucie Śląskim są spotkania z uczniami, podczas których członkowie pracowni opowiadają o historii oraz o patronach danego roku, wskazując na ich znaczenie dla polskiej kultury i tożsamości. Tym razem dr hab. Marek Białokur, prof. UO oraz Leokadia Drożdż mieli okazję – wspólnie z panią Joanną Raźniewską, Opolską Kurator Oświaty – w dniu 20 lutego 2026 r. odwiedzić szkołę w Rudnikach i wygłosić prelekcję na temat patronów poszczególnych lat, a przede wszystkim tegorocznego Patrona – Andrzeja Wajdy.
Po oficjalnym przywitaniu przez dyrektora szkoły, Piotra Rasztara, uczniowie z Szkolnego Koła teatralnego „Za kulisami” zaprezentowali – dla swoich młodszych kolegów z przedszkola – przedstawienie pt. „Urodziny Słonia”. Był to niezwykle barwny i radosny występ, który spotkał się z entuzjastycznym przyjęciem publiczności. Głos zabrała również pani Joanna Raźniewska, gratulując dyrektorowi i nauczycielom wspaniałych, utalentowanych uczniów.
Następnie dr hab. Marek Białokur, prof. UO oraz Leokadia Drożdż spotkali się z uczniami klas siódmej i ósmej, aby porozmawiać o patronach danego roku – kim byli, co wnieśli do kultury i historii Polski oraz dlaczego należy o nich pamiętać. Rozmowa była okazją do refleksji nad rolą autorytetów w życiu młodego człowieka. Uczniowie wykazali się ogromną wiedzą na temat patrona swojej szkoły – Andrzeja Wajdy. Co więcej, z dużą łatwością rozpoznawali również innych Patronów Roku. Tak aktywny udział w spotkaniu potwierdził, że idea upamiętniania wybitnych postaci poprzez ustanawianie patronów poszczególnych lat ma istotny wymiar edukacyjny i wychowawczy.
W 2009 r. Andrzej Wajda został patronem gimnazjum w Rudnikach (obecnie Publicznej Szkoły Podstawowej). O tym, jak doszło do nadania imienia szkoły jeszcze za życia patrona, opowiedział podczas spotkania ówczesny dyrektor szkoły, Dariusz Niedrygoś, przybliżając okoliczności tej ważnej dla społeczności szkolnej decyzji.
W przestrzeni szkoły pamięć o patronie jest stale obecna – na ścianach widnieją wizerunki Andrzeja Wajdy oraz jego słowa, a specjalny kącik poświęcony jego życiu i twórczości przypomina o wartościach, które reprezentował: odpowiedzialności za słowo, szacunku dla historii i trosce o dobro wspólne. Uczniowie doskonale znają postać swojego patrona i z dumą kontynuują tradycję szkoły noszącej jego imię, pokazując, że wybór sprzed lat był decyzją niezwykle trafną i wciąż aktualną.
Przygotowała: Leokadia Drożdż, fot. Leokadia Drożdż
Projekty
Szukaj książek
Tego dnia w roku…
- 1854 – w Elsnerowie (obecnie część Warszawy) zmarł Józef Elsner (ur. 1 czerwca 1769 r. w Grodkowie), polski kompozytor, pedagog, nauczyciel Fryderyka Chopina
- 1903 – w Lünen k. Dortmundu urodził się Józef Kwietniewski (zm. 5 sierpnia 1969 r. w Bytomiu), naczelnik Związku Harcerstwa Polskiego w Niemczech (1927–1935), działacz Związku Polaków w Niemczech, więzień obozów Buchenwald i Ravensbrück
- 1922 – w Gliwicach zmarł Wincenty Styczyński (ur. 5 grudnia 1872 r. w Śremie), polski działacz narodowy, lekarz, radny i przewodniczący frakcji polskiej w Radzie Miejskiej Gliwic, zastrzelony przez Niemców
- 1950 – w Opolu utworzono powiatowy oddział Archiwum Państwowego w Katowicach
- 1952 – w Inowrocławiu urodziła się Danuta Berlińska (zm. 24 listopada 2016 r. w Opolu), socjolog, badaczka mniejszości narodowych, wykładowca, działaczka społeczna, pracownik naukowy Instytutu Śląskiego i Uniwersytetu Opolskiego, pełnomocnik wojewody opolskiego ds. mniejszości, rzecznik prasowy Uniwersytetu Opolskiego, inicjatorka wielu przedsięwzięć, m.in. „Łańcucha Nadziei”, zorganizowanego w celu zamanifestowania woli zachowania województwa opolskiego
- 2016 – założono Regionalny Ośrodek Kultury w Katowicach
















Kresowianie na Śląsku po 1945 r.
Interaktywna mapa miejsc pamięci
Serwis Opolskie Drogi do Wolności – kompendium wiedzy i powstaniach śląskich i plebiscycie na Górnym Śląsku


