Już w najbliższą sobotę będziemy obchodzić jedną z najważniejszych dla Śląska rocznic. Sto lat temu odbył się plebiscyt, w którym Ślązacy mieli zdecydować o przynależności państwowej obszaru plebiscytowego obejmującego większość Górnego Śląska. 100-lecie plebiscytu rozpoczyna też tegoroczne uroczyste obchody rocznic wydarzeń, których punktem kulminacyjnym i zwrotnym było III powstanie śląskie. W związku z tym, razem z szeregiem instytucji lokalnych zapraszamy do zwiedzania dwóch wystaw plenerowych i lektury naszej „Gazety Plebiscytowej”.
Program
19 marca 2021 – Godz. 14.00 – Rynek w Opolu
Otwarcie wystawy „Plebiscyt słów – Opole 1921”, połączone z krótkim briefingiem przedstawiciela Ministerstwa Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu / Pełnomocnika Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu do spraw organizacji wydarzeń kulturalnych związanych z 100. rocznicami III Powstania Śląskiego oraz powrotu części Górnego Śląska do Macierzy.
Wystawa przedstawia Opole okresu plebiscytu, a jej integralną część stanowią filmowe etiudy powstańcze dostępne online poprzez kody QR umieszczone na planszach.
Organizatorzy: Archiwum Państwowe w Opolu, Miasto Opole, Instytut Śląski, Galeria Sztuki Współczesnej w Opolu, przy współpracy z Narodowym Archiwum Cyfrowym.

20 marca 2021 – Godz. 14.00 (aktualizacja) 19 marca 2021 – Godz. 17.00– Muzeum Śląska Opolskiego
Otwarcie wystawy „100 lat temu – plebiscyt na Górnym Śląsku”. Wystawa częściowo plenerowa przed budynkiem Muzeum, opiera się niemal wyłącznie na jego zbiorach własnych. Składają się na nią polskie i niemieckie, związane z plebiscytem fotografie, dokumenty, mapy, broń, prasa śląska, wydawnictwa książkowe i broszury, plakaty, afisze, ulotki i inne drobne pamiątki propagandowe (m. in. odznaki i medale).
Organizatorzy: Muzeum Śląska Opolskiego, patronat honorowy: Komitet Honorowy obchodów 100. rocznicy III Powstania Śląskiego, Urząd Marszałkowski Województwa Opolskiego
19-20 marca 2021
Do sobotniego wydania „Nowej Trybuny Opolskiej” zostanie dołączona „Gazeta Plebiscytowa” – wydane przez Instytut Śląski, fikcyjne pismo zawierające przedruki autentycznych wycinków z prasy polskiej na Górnym Śląsku okresu plebiscytu. Stanowi ono rodzaj syntezy prezentującej nastroje zantagonizowanego na gruncie narodowej tożsamości społeczeństwa regionu, w tym gorącym politycznie okresie. Gazeta będzie też kolportowana bezpłatnie przez harcerzy ZHR w czasie piątkowego otwarcia wystawy na ulicach Opola. Zostanie również opublikowana online na stronach Instytutu Śląskiego.
Organizatorzy: Instytut Śląski
Projekty
Szukaj książek
Tego dnia w roku…
- 1857 – w Witosławicach k. Koźla urodził się Józef Gregor (zm. 6 kwietnia 1926 r. w Tworkowie k. Raciborza), ksiądz katolicki, działacz narodowy i społeczny, badacz folkloru i kultury Górnego Śląska, jeden z założycieli Towarzystwa Górnośląskiego we Wrocławiu, autor pieśni Długo Śląsk nasz ukochany, śpiewanej na melodię Mazurka Dąbrowskiego, określanej „hymnem śląskim”, członek Towarzystwa Literacko-Słowiańskiego, autor m.in.: Mapy Górnego Śląska z uwzględnieniem stosunków językowych, granic powiatowych i kolei żelaznych (1904)
- 1888 – w Siemianowicach Śląskich urodził się Ryszard Gansiniec (zm. 8 marca 1958 r. w Krakowie), polski filolog klasyczny, historyk kultury, organizator biblioteki filologicznej Uniwersytetu Warszawskiego, profesor uniwersytetów Poznańskiego, Lwowskiego, Wrocławskiego i Jagiellońskiego, założył i wydawał „Filomatę”, „Palaestrę”, „Przegląd Klasyczny”, członek Polskiej Akademii Umiejętności
- 1938 – w Berlinie odbył się I Kongres Polaków w Niemczech, podczas którego ksiądz Bolesław Domański (1872–1939) w przemówieniu inauguracyjnym przedstawił „Pięć Prawd Polaków”, które stanowiły ideową podstawę działalności Związku Polaków w Niemczech
Kresowianie na Śląsku po 1945 r.
Interaktywna mapa miejsc pamięci
Serwis Opolskie Drogi do Wolności – kompendium wiedzy i powstaniach śląskich i plebiscycie na Górnym Śląsku


