Koniec starego świata – początek nowego.
Społeczeństwo Górnego Śląska
wobec pierwszej wojny światowej (1914–1918).
Źródła i metody

Gliwice, 20–22 czerwca 2013 r.

Pierwsza wojna światowa stanowiła w dziejach świata i kontynentu wieloraki przełom. Nie była to tylko cezura polityczna, od której wydarzenia zaczęły biec nowym rytmem i w nowym kierunku. Okres ten miał o wiele głębszy charakter i znaczenie, gdyż w czasie tych kilku lat zwyciężyły bądź pojawiły się i zaczęły dominować, przynajmniej w naszej części Europy i na Śląsku, zjawiska społeczne i kulturowe, które były obecne w całym tzw. krótkim XX w. i które zadecydowały o tym, że nazywa się go wiekiem ekstremizmów, totalitaryzmów, obozów i innych tragicznych  zjawisk.

Spotkanie ponad 20 historyków z Polski i zagranicy ma zainicjować projekt badawczy poświęcony przemianom społecznym na Górnym Śląsku w okresie pierwszej wojny i wywołanych pierwszą wojną światową oraz stworzyć do niego bazę metodologiczną. W szczególności przedmiotem konferencji będą dwa obszary. Po pierwsze, wpływ wojny na grupy narodowe, religijne i szerzej społeczne (także te specyficznie wojenne – żołnierze i jeńcy) oraz trwałe zmiany w ich funkcjonowaniu. Drugą płaszczyzną analizy są instytucje społeczne i również różnorodne efekty, szczególne długookresowe i strukturalne ich działalności. Uwaga referentów zostanie poświęcona również „wojnie przed wojną”, czyli narastaniu militaryzacji przestrzeni społecznej i kultury strachu oraz „wojnie po wojnie” czyli analizie wpływu doświadczeń wojennych na wybrane grupy.

Konferencja ma charakter warsztatu, w trakcie którego prelegenci w krótkich wystąpieniach (15–20 minut) przedstawią problem badawczy, stan i charakter źródeł do poszczególnych zagadnień oraz zaproponują metody badawcze, które zostaną poddane wspólnej dyskusji.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ